Je kunt tegels na het voegen voor het eerst schoonmaken zodra het voegmiddel begint op te stijven, vaak na ongeveer 10 tot 30 minuten. Wacht niet tot het voegmiddel op de tegel hard is geworden, maar spoel de voegen ook niet uit met te veel water.
| Situatie | Wanneer schoonmaken? |
|---|---|
| Keramische wand- of vloertegels met cementvoeg | Zodra de voeg niet meer aan je vinger plakt, vaak na ongeveer 10 tot 30 minuten. |
| Natuursteen of poreuze tegel | Ook bij het eerste opstijven, maar werk in kleine vlakken en gebruik weinig water. |
| Epoxyvoeg | Tijdens de verwerking, binnen de reinigingstijd van het voegmiddel. |
| Buitentegels | Bij het eerste opstijven. Zon, wind en temperatuur kunnen het moment sterk beïnvloeden. |
| Achtergebleven waas | Een lichte waas neem je weg als de voeg stevig genoeg is. Voor een speciale reiniger wacht je tot de voeg voldoende is uitgehard. |
Wanneer tegels schoonmaken na voegen?
De eerste schoonmaakbeurt hoort bij het voegen zelf. Je verwijdert het overtollige voegmiddel van de tegels als de voeg al wat steviger is, maar nog niet volledig hard. Bij een cementgebonden voeg is dat vaak na ongeveer 10 tot 30 minuten. Zie dit als een richtlijn, niet als een vaste wachttijd: het voegmiddel, de tegel en de omstandigheden bepalen hoe snel het gaat.
Raak een voeg voorzichtig met een schone vinger aan. Blijft er geen nat voegmiddel meer aan je vinger hangen en voelt het oppervlak stevig aan? Dan kun je een klein stuk proberen schoon te maken. Wordt de voeg meteen uitgesmeerd of trek je er materiaal uit, dan ben je te vroeg. Saniweb adviseert ook te wachten tot het voegmiddel niet meer plakt en de spons niet te nat te maken.1
Het is niet nodig om te wachten tot de voegen helemaal droog zijn voordat je de tegels voor het eerst afneemt. Doe je dat wel, dan kan het voegmiddel zich stevig aan het tegeloppervlak hechten. Vooral tegels met een ruwe structuur zijn daarna lastiger schoon te krijgen.
Het verschil tussen afnemen, napoetsen en grondig reinigen
Na het voegen zijn er verschillende momenten waarop je het tegelwerk kunt schoonmaken. Ze hebben elk een ander doel en vragen niet om dezelfde hoeveelheid water.
- Eerste keer afnemen: verwijder het meeste voegmiddel zodra de voeg begint op te stijven. Gebruik een goed uitgewrongen spons en veeg schuin over de voegen.
- Napoetsen: neem een lichte, opgedroogde waas weg met een schone, droge of licht vochtige doek zodra de voeg stevig genoeg is. Druk niet hard op de voeg.
- Grondiger reinigen: stel dweilen met veel water en het gebruik van een speciale reiniger uit tot de voeg voldoende is uitgehard. De termijn verschilt per voegmiddel.
Een tegel kan na het drogen weer dof lijken, ook als hij direct na het afnemen schoon leek. Dat komt doordat een dun laagje voegmiddel zichtbaar wordt zodra het water verdampt. Op een bouwforum wordt beschreven dat een eerste schoonmaakbeurt nodig is tijdens het voegen en dat een laatste poetsbeurt de volgende dag mogelijk kan zijn.2 Dat betekent niet dat elke voeg na één dag al geschikt is voor een intensieve reiniging.
Bij een vloer is er nog een verschil tussen een waas voorzichtig wegnemen en de vloer belopen. Moet je over verse voegen lopen om de tegels schoon te maken, dan is de vloer mogelijk nog niet klaar voor die schoonmaakbeurt. Werk daarom vanaf de uitgang en houd je aan de aangegeven tijd voor beloopbaarheid.
Zo maak je tegels de eerste keer schoon
Begin met een klein oppervlak. Veeg met een uitgewrongen spons schuin over de voegen, zodat je minder snel voegmiddel uit de naden trekt. Gebruik lichte druk: de spons moet resten van de tegel opnemen, niet de voeg diep uitschuren.
Spoel de spons uit en wring hem opnieuw uit zodra er veel voegmiddel op zit. Ververs ook het water als het troebel wordt. Met vuil spoelwater verspreid je het fijne voegmateriaal juist opnieuw over de tegels.
Blijft er na het eerste afnemen nog veel materiaal op de tegel achter, ga er dan nog eens voorzichtig overheen. Blijven de voegen netjes gevuld en neem je alleen een dun laagje van het tegeloppervlak mee, dan zit je goed. Laat het oppervlak daarna met rust tot het stevig genoeg is om de laatste waas weg te poetsen.
Welke omstandigheden bepalen het juiste moment?
Het tijdstip waarop je tegels na het voegen schoonmaakt, hangt niet alleen af van de klok. Kijk ook naar de ondergrond, de tegel en de ruimte waarin je werkt.
Keramische tegels
Een gladde keramische tegel laat overtollig voegmiddel meestal makkelijk los. Bij een tegel met reliëf of een stroef oppervlak blijft meer materiaal in de structuur zitten. Werk bij zulke tegels in kleinere vlakken, zodat je het oppervlak kunt afnemen voordat de resten hard worden.
De ene keramische tegel neemt meer vocht op dan de andere. Een sterk zuigende tegel kan ervoor zorgen dat het voegmiddel sneller aan het oppervlak aantrekt. Probeer daarom eerst een klein stuk, zeker bij ongeglazuurde of poreuze tegels.
Natuursteen en poreuze tegels
Natuursteen en poreuze tegels kunnen gevoelig zijn voor vocht, vlekken of een verkeerde reiniger. Wrijf voegresten niet onnodig over een groot oppervlak uit en gebruik een schone, goed uitgewrongen spons. Laat ook geen plassen water op de tegel staan.
Een donkere voeg naast een lichte, poreuze tegel kan gemakkelijker sporen achterlaten. Een proef op een onopvallende plek geeft inzicht in hoe snel de tegel het vocht en de kleur uit het voegmiddel opneemt.
Badkamer, keuken en andere binnenruimtes
Bij een wand kun je de eerste resten vaak wegnemen zonder op het nieuwe tegelwerk te staan. Bij een vloer moet je de route vooraf plannen. Begin achterin en werk naar de deur, zodat je niet terug hoeft over verse voegen.
In een warme, droge ruimte kan de voeg sneller aan het oppervlak opstijven. Een koele of vochtige ruimte kan dat juist vertragen. Laat de ruimte normaal ventileren, maar richt geen sterke warmtebron op het verse voegwerk om het proces te versnellen.
Buiten
Op een terras kunnen zon en wind het voegmiddel aan het oppervlak snel laten aantrekken. Tegelijk kan een ondergrond die nog vochtig of koud is het uitharden vertragen. Voeg en reinig daarom per overzichtelijk vlak en let vooral op hoe het voegmiddel zich gedraagt.
Voorkom dat regen op verse voegen valt of dat fel zonlicht het oppervlak snel uitdroogt. Dek het werk zo nodig af op een manier die het verse voegwerk niet raakt. Maak geen grote oppervlakte schoon met een tuinslang: de waterstraal kan jong voegmiddel uitspoelen.
Wanneer cementsluier of epoxyresten verwijderen?
Cementsluier is een dunne, vaak grijze of witte waas van cementresten op de tegel. Een lichte sluier kun je soms met een schone doek verwijderen nadat de voeg stevig genoeg is. Blijft de waas zitten, dan kan een reiniger voor cementsluier nodig zijn. Wacht daarmee tot de voeg voldoende is uitgehard en gebruik het middel alleen als het geschikt is voor zowel de tegel als de voeg.
Zuurhoudende cementsluierverwijderaars kunnen kalkhoudende natuursteen, zoals marmer, aantasten. Ook een cementvoeg kan door zuur beschadigen. Gebruik zo’n middel niet op zuurgevoelige tegels en volg bij geschikte tegels de voorschriften voor de ondergrond en het voegmiddel.
Epoxyvoegmiddel werkt anders dan een cementvoeg. De resten kunnen een kleverige of glanzende film vormen die na uitharding moeilijk te verwijderen is. Maak daarom tijdens de verwerking schoon binnen de opgegeven reinigingstijd. Een cementsluierverwijderaar is geen algemene oplossing voor epoxyresten.
Weet je niet welk voegmiddel is gebruikt, probeer de waas dan niet direct met een sterk middel weg te krijgen. Begin op een onopvallende plek met een licht vochtige doek. Blijft de aanslag zitten, achterhaal dan eerst of het om cementresten, epoxy of bijvoorbeeld opgedroogde zeep gaat.
Veelgemaakte fouten bij het schoonmaken
- Te vroeg beginnen: de spons neemt voegmiddel uit de naden mee. Daardoor kunnen de voegen lager of ongelijk worden.
- Te lang wachten: resten hechten zich aan de tegel en zijn lastiger te verwijderen, vooral bij reliëf.
- Te veel water gebruiken: voegmiddel kan uitspoelen. Ook kan verschil in vocht bijdragen aan een ongelijk uiterlijk van de voeg.
- Met vuil water blijven werken: fijn voegmateriaal komt opnieuw op de tegels terecht en laat een waas achter.
- Te hard schrobben: jonge voegen kunnen beschadigen. Een schuurspons kan ook krassen op een kwetsbaar tegeloppervlak geven.
- Een sterk middel op verse voegen gebruiken: de tegel lijkt misschien schoon, maar de voeg kan worden aangetast of verkleuren.
Zie je na het schoonmaken een plaats waar de voeg duidelijk is uitgespoeld, probeer die dan niet met veel water glad te wrijven. Laat het oppervlak met rust en beoordeel of de plek moet worden bijgewerkt volgens de aanwijzingen van het voegmiddel.
Veelgestelde vragen
Hoe maak ik cementvoegen schoon?
Laat nieuwe cementvoegen eerst voldoende uitharden voordat je ze als onderdeel van de gewone schoonmaak behandelt. Gebruik daarna water en zo nodig een milde reiniger die geschikt is voor de tegel en voeg. Vermijd hard schrobben als het oppervlak zanderig of beschadigd is.
Wat is het beste schoonmaakmiddel voor keramische tegels?
Voor een lichte vervuiling is schoon, lauw water vaak een goed begin. Kies bij hardnekkig vuil een middel dat geschikt is voor keramische tegels én de aanwezige voegen. Te veel reiniger kan resten achterlaten, waardoor een nieuwe waas ontstaat.3
Hoe schoonmaken na voegen als er de volgende dag nog een waas zit?
Probeer eerst een schone, droge of licht vochtige doek op een klein stuk tegel. Gaat de waas niet weg, bepaal dan of het om cement- of epoxyresten gaat voordat je een speciaal middel gebruikt. Een verse cementvoeg moet voldoende zijn uitgehard voordat je een cementsluierverwijderaar toepast.
Het juiste schoonmaakmoment herken je dus vooral aan de voeg: stevig genoeg om niet uit te spoelen, maar nog niet zo hard dat de resten op de tegel vastzitten.
Bronnen
- Saniweb, Tegels voegen? Met dit stappenplan kun je dit zelf.
- Bouwinfo, wanneer reinigen en hoe???
- Vloeronderhoudswinkel, Keramische tegels schoonmaken in 4 stappen.
De afbeeldingen bij dit artikel zijn digitaal gemaakt ter illustratie.