Hoeveel beits je per m2 nodig hebt, hangt af van het hout en het aantal lagen. Reken als uitgangspunt op ongeveer 80 tot 125 ml per m² per laag: met 1 liter behandel je meestal 8 tot 12 m².1 Ruw, sterk zuigend hout gebruikt vaak meer dan glad hout.
| Situatie | Richtlijn per laag |
|---|---|
| Glad hout, gemiddeld verbruik | Ongeveer 8 tot 12 m² per liter |
| Ruw of sterk zuigend hout | Reken aan de lage kant van het bereik of op meer verbruik |
| Transparante beits | Ongeveer 11 tot 16 m² per liter, afhankelijk van product en ondergrond2 |
| Beide zijden van een schutting | Tel de te behandelen oppervlakte van beide zijden mee |
| Twee lagen met hetzelfde verbruik | Ongeveer twee keer zoveel beits als voor één laag |
Reken het uit met de materiaalcalculator
Hoeveel beits per m2: zo lees je het verbruik
Op een verpakking staat vaak hoeveel vierkante meter je met 1 liter kunt behandelen. Dat heet het rendement. Staat er 10 m² per liter, dan gebruik je gemiddeld 0,1 liter, ofwel 100 ml, per m² per laag. Een hoger rendement betekent dat je met dezelfde hoeveelheid meer oppervlakte kunt beitsen.
De cijfers in de tabel zijn richtlijnen, geen garantie. De eerste laag op onbehandeld hout trekt vaak sterker in dan een volgende laag. Ook de dikte waarmee je de beits aanbrengt speelt mee. Ga voor je berekening daarom uit van het rendement en het aantal lagen dat op de verpakking van jouw beits staat.
Het aantal vierkante meters per liter zegt niet hoeveel oppervlakte je met alle lagen samen kunt afwerken. Staat er 10 m² per liter en zijn twee lagen nodig, dan is 1 liter bij gelijk verbruik genoeg voor ongeveer 5 m² afgewerkt hout.
Zo bereken je hoeveel liter beits je nodig hebt
Meet eerst de lengte en breedte van elk vlak in meters. Vermenigvuldig die maten om de oppervlakte in vierkante meters te krijgen. Tel de vlakken die je gaat beitsen bij elkaar op en trek grote openingen, zoals ramen en deuren die je niet behandelt, ervan af.
De formule in woorden is: oppervlakte in m² maal het aantal lagen, gedeeld door het rendement in m² per liter. De uitkomst is het aantal liters beits. Deze berekening gaat ervan uit dat elke laag ongeveer evenveel gebruikt.3
Een voorbeeld: je wilt 20 m² hout behandelen met twee lagen. De beits heeft een opgegeven rendement van 10 m² per liter per laag. Je rekent dan 20 × 2 ÷ 10 = 4 liter. Dat is de hoeveelheid zonder reserve.
Bij beits is er geen snijverlies zoals bij tegels. Wel blijft er materiaal achter in de kwast of roller en kun je wat morsen. Een reserve van ongeveer 10 tot 15% is een bruikbare richtlijn voor zulke verliezen en een tegenvallend verbruik.3 In het voorbeeld komt 4 liter met 10% reserve uit op ongeveer 4,4 liter.
Is het hout erg ruw of weet je dat het sterk zuigt, gebruik dan liever een lager rendement in de berekening dan alleen een kleine reserve. Een marge vangt kleine verschillen op, maar maakt een te optimistische inschatting niet altijd goed.
De oppervlakte van een schutting of tuinhuis meten
Bij een schutting meet je niet alleen de lengte en hoogte. Bepaal ook of je één kant of beide kanten gaat behandelen. Een dicht scherm van 1,8 bij 1,8 meter heeft aan één zijde een oppervlakte van 3,24 m². Voor beide zijden samen is dat 6,48 m², nog zonder palen en randen.4
Bij losse planken met openingen kun je het oppervlak van de planken zelf optellen. Vergeet dan de zijkanten en de bovenkant niet als je die ook beitst. Bij een dicht scherm is het vaak praktischer om met de totale breedte en hoogte te rekenen en kleine naden niet af te trekken.
Voor een tuinhuis tel je de buitenwanden apart bij elkaar op. Trek ramen en deuren alleen af als je die niet mee behandelt. Wil je ook de binnenkant beitsen, meet dan de binnenvlakken apart: die horen niet automatisch bij de berekende buitenoppervlakte.
Bij een deur, bank of ander meubel geldt hetzelfde. Tel de zichtbare vlakken, maar ook de kopse kanten mee. Kopshout is het uiteinde van een plank waar de houtvezels zijn doorgezaagd. Het kan meer beits opnemen dan de lange, gladde zijde.
Waarom de ene ondergrond meer beits gebruikt
De houtsoort heeft invloed op de opname, maar de toestand van het oppervlak is minstens zo bepalend. Kijk en voel daarom eerst of het hout glad of ruw is en of er al een intacte afwerking op zit.
- Geschaafd hout: voelt relatief glad aan. Bij een gelijkmatig oppervlak kom je meestal dichter bij het opgegeven rendement.
- Ruw gezaagd hout: heeft een vezelige, ongelijke structuur. Er is meer werkelijk oppervlak en de beits kan sterker intrekken, waardoor je per m² vaak meer nodig hebt.
- Onbehandeld hout: kan in de eerste laag veel beits opnemen. Vooral droge, ruwe delen en kopse kanten vallen op doordat ze snel minder glanzend worden.
- Eerder gebeitst hout: neemt op delen met een intacte laag vaak minder op. Kale en verweerde plekken kunnen juist weer sterker zuigen.
Het verschil tussen glad en ruw hout kan aanzienlijk zijn. In een voorbeeld voor watergedragen houtverf is voor een ruw tuinscherm van hetzelfde formaat meer materiaal nodig dan voor een geschaafd scherm.4 Gebruik dat als aanwijzing voor je beitsberekening, niet als vaste omrekenfactor: houtverf en beits kunnen een ander verbruik hebben.
Twijfel je over de opname, behandel dan eerst een klein, representatief deel. Meet hoeveel beits je daarvoor gebruikt en reken dat om naar de hele oppervlakte. Neem ook een ruw stuk en een kopse kant mee als die veel voorkomen. Zo voorkom je dat een proef op alleen het gladste deel een te gunstig beeld geeft.
Transparante en dekkende beits
Transparante beits laat de houttekening zichtbaar. Dekkende beits geeft een meer gesloten kleurbeeld, al kan de structuur van het hout zichtbaar blijven. Welke van de twee je gebruikt, bepaalt niet op zichzelf hoeveel liter je nodig hebt. Ook de samenstelling van de beits en het advies voor de laagdikte maken verschil.
Voor transparante beits wordt als globale richtlijn ongeveer 11 tot 16 m² per liter genoemd.2 Zie dat niet als een vast bereik voor elk blik: op ruw hout kan de praktijk anders uitvallen. Gebruik bij een gekozen beits het opgegeven rendement voor de berekening.
Bij transparante beits kan een extra laag de kleur verdiepen. Meer lagen aanbrengen dan aanbevolen is daarom niet alleen een vraag van extra liters: het uiterlijk verandert mee. Breng de beits niet extra dun aan om meer meters te halen, want dan krijgt het hout mogelijk minder bescherming dan bedoeld.
Binnen, buiten en bij onderhoud
Binnen behandel je vaak meubels, deuren of ander hout dat glad is afgewerkt. Buiten gaat het bijvoorbeeld om een schutting of tuinhuis, waar ruw hout, kopse kanten en moeilijk bereikbare naden het verbruik kunnen verhogen. Het verschil komt dus niet simpelweg door de plek, maar vooral door het oppervlak en de staat van het hout.
Buiten krijgt de beits ook te maken met zon en regen. Daardoor kunnen sommige delen sneller slijten dan andere. Kijk bij onderhoud naar het hele oppervlak: op een kale, sterk verweerde plek kan een nieuwe laag meer beits vragen dan op een beschut deel waar de oude laag nog goed vastzit.
Bij een onderhoudsbeurt heb je niet automatisch dezelfde hoeveelheid nodig als bij de eerste behandeling. Soms volstaat volgens het productadvies één laag op een intacte ondergrond. Moeten kale plekken eerst worden bijgewerkt, tel die plaatselijke extra laag dan afzonderlijk mee.
Bewaar de afmetingen en noteer hoeveel beits je werkelijk hebt gebruikt. Bij een volgende onderhoudsbeurt heb je daarmee een betere richtlijn voor juist dat houtwerk dan met een algemeen gemiddelde.
Veelgemaakte fouten bij de berekening
De meest voorkomende fout is rekenen met alleen de voorkant van een object. Vooral bij een schutting met twee zijden kan dat betekenen dat je maar ongeveer de helft van de benodigde hoeveelheid hebt ingeschat. Palen, randen en kopse kanten kunnen daar nog bij komen.
Een andere fout is het aantal lagen vergeten. Een blik dat genoeg is voor 10 m² per laag, is bij twee gelijke lagen niet genoeg voor 10 m² eindresultaat. Vermenigvuldig de oppervlakte eerst met het aantal lagen en deel pas daarna door het rendement.
Verdunnen om de beits verder te laten reiken is geen goede vervanging voor een juiste hoeveelheid. Een te dunne laag kan minder bescherming geven of een ongelijk kleurbeeld opleveren. Volg alleen een verdunningsadvies als dat bij de betreffende beits hoort.
Ook de verwerking veroorzaakt verschil. Bij spuiten kan een deel van het materiaal naast het hout terechtkomen. Dat verlies zit niet vanzelf in een berekening voor het oppervlak en vraagt om extra reserve.4
Veelgestelde vragen
Hoe lang moet beits drogen voor regen?
Dat verschilt per beits, temperatuur, luchtvochtigheid en laagdikte. Gebruik de regenvasttijd van het product en plan buitenwerk zo dat het hout die tijd droog blijft. Kleefvrij betekent niet altijd dat de laag al bestand is tegen regen.
Moet ik beitsen met een kwast of een roller?
Een kwast is handig voor naden, randen en kopse kanten. Een roller werkt vlot op grote, vlakke delen, maar werk lastige plekken zo nodig met een kwast na. Beide nemen wat beits op, dus reken ook bij een klein oppervlak op enig verlies.
Hoe ziet 10 vierkante meter eruit?
Een vlak van 2 bij 5 meter is 10 m². De vorm hoeft geen vierkant te zijn: een ander vlak met dezelfde lengte maal breedte heeft dezelfde oppervlakte.
Meet bij je eigen klus alle te behandelen zijden en gebruik het rendement per laag. Zo sluit de hoeveelheid beits aan op het hout dat je daadwerkelijk gaat behandelen.
Bronnen
- Bestel-verf.nl, Beits aanbrengen? Stappenplan + productadvies.
- Renovatiegids.nl, Hoeveel verf per m2? Bereken het snel zelf.
- Verf-Plaza.nl, Hoeveel verf heb ik nodig per m2?
- Thorndown.nl, Hoeveel vierkante meter kun je verven met een blik Thorndown?
De afbeeldingen bij dit artikel zijn digitaal gemaakt ter illustratie.